Pamięci ofiar Sybiru

W 87. rocznicę agresji Związku Radzieckiego na Polskę w Zduńskiej Woli odbyły się obchody Światowego Dnia Sybiraka. Uczestnicy uroczystości zebrali się na terenie cmentarza komunalnego przy ul. Gen. Józefa Bema. Przy tablicy pamiątkowej poświęconej ofiarom Sybiru odśpiewano hymn państwowy, wygłoszono okolicznościowe przemówienia, zostały złożone kwiaty i zapalone znicze.

W obchodach uczestniczyli przedstawiciele parlamentu, samorządów lokalnych, organizacji społecznych, instytucji oraz szkół i przedszkoli. Zgromadzeni upamiętnili Polaków, którzy zostali zamordowani lub deportowani w głąb Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich po agresji na Polskę.

17 września 1939 roku, gdy w Polsce trwała jeszcze wojna obronna przed napaścią Niemiec dokonaną 1 września 1939 roku, wojska radzieckie wkroczyły na obszar tak zwanych Kresów Wschodnich. Wejście wojsk radzieckich do broniącej się Polski to efekt tajnego paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 roku, który przewidywał wspólną agresję Niemiec i Rosji Radzieckiej na Rzeczpospolitą, zajęcie i podział jej terytorium oraz faktyczną likwidację państwa polskiego.

Po radzieckiej agresji 17 września 1939 roku Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Ignacy Mościcki, Naczelny Wódz Marszałek Polski Edward Śmigły-Rydz i Prezes Rady Ministrów Felicjan Sławoj Składkowski wraz z Radą Ministrów, zadecydowali się na przekroczenie granicy polsko-rumuńskiej, by utworzyć rząd na uchodźstwie na terytorium sojuszniczej Francji. Zgodnie z rozkazem Naczelnego Wodza, dla uniknięcia niewoli sowieckiej, oddziały Wojska Polskiego miały przekraczać granicę polsko-węgierską i polsko-rumuńską. Dowództwo zalecało także unikanie walki z wojskami sowieckimi. Do radzieckiej niewoli dostało się około 240 tys. żołnierzy polskich.

Na Kresach Wschodnich rozpoczęła się okupacja sowiecka. Polacy byli osadzani w sowieckich łagrach. Państwo sowieckie prowadziło także masowe deportacje Polaków na Syberię i do Kazachstanu. W głąb ZSRR wywieziono co najmniej 300 tys. obywateli polskich. Wiosną w 1940 roku doszło do ludobójstwa w Katyniu dokonanego na internowanych polskich żołnierzach. Okupacja radziecka wschodnich ziem II Rzeczypospolitej trwała do czerwca 1941 roku, do agresji Niemiec. Po drugiej wojnie światowej większość ziem zajętych przez ZSRR 17 września 1939 roku w wyniku ustaleń podjętych podczas konferencji jałtańskiej, a następnie poczdamskiej, pozostała w granicach Związku Radzieckiego.