Nawet 5 000 zł kary za używanie zakazanego pieca lub kominka. Trwa walka ze SMOGIEM

Mandat do 500 zł, grzywna nawet do 5 000 zł, kontrole straży miejskiej i policji - to nie zapowiedzi, tylko obowiązujące przepisy. Wciąż wielu mieszkańców nie zdaje sobie sprawy, że używanie starego pieca lub kominka niespełniającego norm jest dziś po prostu nielegalne.

Dlatego w Sieradzu trwa kampania społeczna Sieradzkiego Alarmu Smogowego "Wspólny oddech". Jej cel jest prosty: przekazać mieszkańcom konkretne informacje o obowiązkach wynikających z prawa i pokazać, dlaczego te przepisy dotyczą każdego z nas. Bez względu na to czy kopcimy, czy wdychamy.

Najważniejszy dokument: uchwała antysmogowa województwa łódzkiego

Podstawą wszystkich zmian jest uchwała antysmogowa obowiązująca w województwie łódzkim. To ona określa, czym można ogrzewać dom, jakich paliw nie wolno używać i w jakim terminie trzeba wymienić stare urządzenia. Ona określa w tym zakresie prawa mieszkańców Sieradza, Zduńskiej Woli - całego województwa łódzkiego

Pełną treść uchwały znajdziecie tutaj: https://powietrze.lodzkie.pl/uchwala-antysmogowa/

Uchwała weszła w życie w 2018 roku i została zaktualizowana w 2022 r. Jej główny cel to ograniczenie emisji zanieczyszczeń z domowych instalacji grzewczych - czyli tych, które w naszym regionie odpowiadają za największą część smogu.

Co to oznacza w praktyce dla mieszkańców?

"Paląc w starych piecach, spalając węgiel i drewno, niszczysz zdrowie swoje i swoich bliskich" - przypominają wolontariusze Sieradzkiego Alarmu Smogowego. Dlatego tak ważne jest, aby mieszkańcy Sieradza i regionu wspólnie dbali o jakość powietrza

Najważniejsza zmiana już obowiązuje:

Od 1 stycznia 2025 roku zakazane jest używanie tzw. "kopciuchów", czyli kotłów bezklasowych - bez norm emisji, bez certyfikatów, często bez tabliczki znamionowej.

To oznacza, że:

• piec bez klasy jest dziś nielegalny
• brak tabliczki znamionowej traktowany jest jako brak potwierdzenia parametrów, czyli nielegalne źródło ogrzewania
• urządzenia stare, niespełniające norm, powinny zostać wymienione

To jednak nie wszystko. Uchwała wprowadza także zakaz spalania paliw najgorszej jakości, takich jak:

• muły i flotokoncentraty węglowe
• węgiel brunatny
• paliwa o bardzo drobnej frakcji
• drewno o wilgotności powyżej 20%

Kolejne obowiązki są bardzo konkretne i terminowe:

od 1 stycznia 2026 r. wszystkie kominki i piece wolnostojące (np. "kozy") muszą spełniać wymagania Ekoprojektu. Urządzenia bez certyfikatu Ekoprojektu są od tego momentu nielegalne, a ich używanie grozi karą.

• do 1 stycznia 2028 r. należy wymienić kotły klasy 3 i 4

Jak sprawdzić, czy Twój piec jest nielegalny?

W wielu przypadkach wystarczy chwila.

Jeśli Twój piec:

• został wyprodukowany przed 2012 rokiem
• nie ma tabliczki znamionowej
• nie masz dokumentów potwierdzających jego parametry

istnieje duże ryzyko, że jest urządzeniem bezklasowym, czyli nielegalnym.

Informacji warto szukać:

• bezpośrednio na urządzeniu
• w instrukcji obsługi
• u producenta (po numerze seryjnym)

Brak danych o klasie urządzenia oznacza w praktyce brak zgodności z przepisami.

Jakie kary grożą za brak wymiany pieca?

Przepisy są egzekwowane. Kontrole już się odbywają - także w mniejszych miejscowościach.

Konsekwencje mogą być konkretne:

• mandat do 500 zł
• grzywna do 5 000 zł
• postępowanie administracyjne

To nie są przepisy "na przyszłość". One obowiązują teraz. Są egzekwowane i skutecznie poprawiają jakość powietrza w naszej okolicy.

Dlaczego wprowadzono te zmiany?

Bo smog to jedno z najpoważniejszych zagrożeń zdrowotnych - również w naszym regionie. Podczas premiery filmu "Do ostatniego oddechu", Ewy Ewart, którego koproducentem jest Polski Alarm Smogowy pulmonolog prof. Tadeusz Zielonka przypomniał, jak toksyczny wpływ na zdrowie ma zanieczyszczone powietrze. Gdy normy jakości powietrza są przekroczone w Polsce drastycznie rośnie liczba zawałów serca. Jak podkreślał profesor, zawał serca jest przyczyną blisko 30 proc. zgonów wynikających z zanieczyszczenia powietrza. Co szczególnie alarmujące, u osób wrażliwych zawał może wystąpić już po kilku godzinach oddychania zanieczyszczonym powietrzem. To efekt natychmiastowy.

Smog atakuje cały organizm

Najdrobniejsze cząstki pyłu zawieszonego przenikają z płuc do krwiobiegu i docierają do wszystkich narządów, również do mózgu. Mogą wywoływać przewlekły stan zapalny i zmiany degeneracyjne podobne do tych obserwowanych w chorobie Alzheimera. Badania naukowe potwierdzają, że smog wpływa negatywnie na układ oddechowy, sercowo-naczyniowy i nerwowy, a także zwiększa ryzyko chorób nowotworowych.

Zanieczyszczone powietrze odbija się również na funkcjonowaniu mózgu. Osoby narażone na smog częściej mają problemy z pamięcią, koncentracją i uczeniem się. U wielu pojawia się niepokój, obniżony nastrój czy objawy depresyjne. Smog to nie tylko problem środowiskowy - to realne zagrożenie dla zdrowia fizycznego i psychicznego.

Co to oznacza dla mieszkańców Sieradza i regionu?

To, czym ogrzewamy dom, nie jest już wyłącznie prywatną sprawą. Zanieczyszczone powietrze wpływa na wszystkich - sąsiadów, dzieci, osoby starsze.

Dlatego uchwała antysmogowa:

• wprowadza jasne zasady
• określa konkretne terminy
• daje podstawę do kontroli
• chroni zdrowie mieszkańców

Kampania "Wspólny oddech" ma przypominać o tym, że każdy z nas ma w tym swój udział. Bo wszyscy oddychamy tym samym powietrzem.

To nie jest tajemna wiedza - dziś na 100 procent wiemy, że SMOG zabija, niszczy zdrowie. Wiemy też, że eliminacja trujących źródeł ciepła z każdego pojedynczego domu, to małe kroki do dużych zmian.

Więcej informacji i działania kampanii: https://www.facebook.com/sieradzkialarmsmogowy

Czyste powietrze zaczyna się w Twoim domu. To efekt, który odczuwamy wszyscy.

Kampania edukacyjno-informacyjna realizowana przez Sieradzki Alarm Smogowy w ramach programu Nasze Powietrze finansowanego ze środków Clean Air Fund